خانه / استانها / سفرنامه مهریز؛ سرزمین نور و قنات،جادوی آب و حیات

سفرنامه مهریز؛ سرزمین نور و قنات،جادوی آب و حیات

اثر مهـرنگاری به دلی طوفـان خیز     خانه مهر و وفـا ساخت و آن شد  مهـریز    

آیین باور – فم تور مهریز،  فرصتی گرم از جنس کویر بود تا مروارید رخشان دیگری از سرزمین مادری ایران عزیز را، به قاب چشم و دل ثبت کنم . سرزمین جادویی مهار آب . سرزمین آبهای مقدس معابد آناهیتا. سرزمین قنات زیر زمینی جادویی جهان . سرزمین بادگیر ها و کلاه فرنگی های غریب. سرزمین کوچه باغ های انار. چنارهای کهن و قلعه هایی پر آوازه و مرموز که هیچ کس تاریخ و داستان مردمانش را نمی داند.

توضیح آنکه فم تور به سفری متشکل از راهنمایان گردشگری و خبرنگاران و متخصصین این حوزه اطلاق می شود که جهت شناسایی توانمندی های گردشگری یک منطقه از سوی مدیران دعوت می شوند تا از چشم مسافران نقاط ضعف و قدرت اماکن گردشگری را بررسی کنند.
پایگاه خبری آیین باور در این سفر به عنوان نماینده استان البرزحضور داشت

مهریز زیبا در سایه ابرشهر تاریخی ایران “یزد”، کمی مظلوم واقع شده است وبدیهی است رقابت با یزد کار آسانی نیست. کمتر کسی مهریز را به عنوان مقصد می شناسد. #فم_تور مهریز این مسئولیت را برعهده داشت تا چشمهارا به آب زلال بشوید و صنعت بومگردی مهریز را معرفی کند.

در تعریف مهریز گفته اند:

” قرنها قبل از اسلام وجود داشته و آثاری که از آنجا به دست آمده نشان می دهد این شهر قدیمی متعلق به دورانی است که در گور مردگان وسایل جنگ می نهادند.” شهرستان مهریز با وسعت ۶۷۱۷ کیلومتر مربع در جنوب و جنوب غربی استان یزد واقع گردیده است. این شهرستان دارای یک بخش مرکزی و پنج دهستان است.مبنای مهریز را به مهرنگار دختر انوشیروان نسبت داده اند.
مهریز نام شهر مشخصی نیست، بلکه عنوان ناحیه‌ای است شامل مجموعه‌ای از روستاهایی که نام قدیم آن‌ها مهریجود بوده است تا قبل از ۱۳۱۸ وجه تسمیه مهریز دقیقاً مشخص نبود. حدود ۱۶ قرن قبل (در زمان حکومت ساسانیان) ناحیه‌ای طبیعی در جنوب دشت یزد و دامنه جنوب شرقی شیرکوه بوده و قنات‌هایی از آن سرچشمه می‌گرفتند که در مواردی پس از طی یک مسافت ۴۰ کیلومتری به مظهر خود می‌رسیدند. اما «مهرنگار/خانم» دختر انوشیروان دستور می‌دهد قنات‌هایی در منطقه احداث شوند که با طی مسیر کمتری به مظهر خود برسند. پس از آنکه این قنات‌ها موجبات آبادانی قصبه یا ناحیه مربوطه را فراهم آوردند، فرمانبرداران شاهزاده خانم، آبادی جدید را «مهرگرد» نامیدند. عنوان مهرگرد در گذشت زمان به «مهریجرد» تبدیل شد و امروزه مهریز خوانده می‌شود.

آغاز سفر:

ساعت ۴ بعد  ظهر از راه آهن تهران به شیوه اتوبوسی به سمت مهریز حرکت کردیم . در حالی که برخی از ما یکدیگر را از پیش نمی شناختیم مدیر تور خانم کاویانی را با پوشه ای قرمز در کنار باجه اطلاعات برای نخستین بار ملاقات کردم و سپس پس از دقایقی همه ما یک خانواده شدیم.

نقاط ضعف و کم و کاستی های گردشگر پذیری راه آهن و فقدان مراکز فروش لوازم ضروری سفر در این ایستگاه را به فرصتی دیگر می سپارم. اما نداشتن پریز برق سالم و مطمئن برای شارژ گوشی، خرابی سیستم صوتی شخصی صندلی ها و نبودن هندز فری هایی که جای آنها تعبیه شده .آلودگی و کثیفی همواره و قطع آب توالت های قطار و عدم توقف در ایستگاه های بین ر اهی جهت استفاده از سرویس و ادای نماز از جمله نقاط ضعف قطار اتوبوسی است .

ساعت ۱۰ شب در ایستگاه یزد زیبا پیاده شده و با مینی بوسی که مجاهد طهماسبی مدیرمیراث مهریز با همکاری فرمانداری در اختیار ما گذاشته بود عازم شدیم و این زمانی معادل ۴۵ دقیقه رانندگی بود.

  • شهرستان مهریز در۳۰ کیلومتری جنوب استان یزد و در کنار جاده استراتژیک تهران ـ بندر عباس (یزد ـ کرمان) قرار دارد.

اولین مقصد ما اقامتگاه سنتی سرای جهانگرد با مدیریت رضاشاه بیدکی بود.

دیدن اون شاه نشین و بادگیر و حوض آبی پس از حدود ۷ ساعت سفر لذتی وصف ناپذیر داشت.  اتاقها را با اسامی مهربانو، ناز بانو،پارس بانو و دیگر اسامی نژاده ی ایرانی در اختیارمان گذاشتند تمیز و مرتب ، با سرویس های بهداشتی و حمام قابل قبول و نو ساز و یخچال . تختها بسیار راحت بودند و بوی تاریخ در این زیر زمین با درهای چوبی و پستو های دیدنی و سنگفرش تو را به داستان های شنیدنی ایرانی از راز ها و رنج ها و شادی های دخترکان دم بخت مطبخ و پیرزنهای سرد و گرم کشیده روزگار می برد. می توانستی تا ابد روی یکی از تختها دراز بکشی و خیالبافی کنی اما فم تور به واسطه ماموریتی که دارد ضرب آهنگ سریع و نگاه تخصصی تری را می طلبد. شما به عنوان مسافر می توانید به رویا بافی تان ادامه دهید و صدای خنده شیطنت بار گیسو بافته ای را که عاشق پسر ارباب است از لابه لای وزش باد میان درختان انار بشنوید .

برای شام در کوچه باغ پیاده راه افتادیم به سمت خانه باغ رفتیم . اگر چه صفر تا صد ساخته و تعمیر شده و مالک شخصی داشت بسیار زیبا و راحت بود.

سفره شام درشاه نشین زیبا پهن شده بود. دری که به استخری مزین به درختان انار گشوده می شد و مخده و پشتی های راحتی که در جوار شومینه ای با کتری چای آتشی خوش آمد می گفتند از خاطرها نخواهد رفت.

شام مرغ بریانی بود شکم پر، که در تنور های بزرگ و در حیاط پخته شده بود. درب تنور را گل گرفته بودند تا عطر و طعم غذا حفظ شود. بوی کباب از نوع بسیار ویژه اش با عطر ذغال و هوای تمیز و صدای پرنده ها آمیخته بود. سبزی تازه و دوغ محلی و تیم کاملی از خبرنگاران و راهنمایان گردشگری که قرار بود به جای همه گردشگرانی که در آینده به این منطقه سفر می کنند، جزئیات را ارزیابی کنند .

نمره من به پذیرایی و زیبایی و لوکیشن اگر ۸۰ باشد روی خوش و دست پخت و سلیقه غذایی و طعم کباب کوبیده را ۱۰۰ خواهم داد. از آنجا که علاقه ای به گوشت به ویژه قرمز و صد البته کباب کوبیده ندارم به عنوان تست یک سیخ کباب را نوش جان کردم! مطمئن هستم که در این صورت علاقمندان انواع کباب به این غذا نمره کامل خواهند داد.

چای آتشی در ایوان صرف شد با نبات یزدی . اتاقها به غایت راحت . مسافران می توانند کف خواب یا تخت خواب را انتخاب کنند. هزینه اقامت نسبت به فضای موجود درهتل ها منصفانه است . شبی ۷۰ هزار تومان همراه با صبحانه در سال ۹۸ . با امکانات کامل و بدون دود و بوق و رفت و آمد های پرتکرار و آلودگی های شهری .

اگر اهل سکوت و استراحت در طبیعت هستید پیشنهاد خوبی است که در پاییز و بهار به این منطقه از استان یزد سفر کنید.

پس از صرف شام و چای آتشی با قدم زدن در کوچه باغهایی که درختان انجیر و گردو زیبایی اش را دو چندان کرده بود و انارهای سبز و قرمزی که دست و صورتت را لمس می کرد، برای خواب به سمت سرای سنتی جهانگردی بازگشتیم. در مسیر تعدادی خانه ساخته شده است که متاسفانه پیش از اینکه منطقه برای بومگردی انتخاب شود مجوز ساخت گرفته اند و توی ذوق می زنند اما کف کوچه در حال انجام عملیات سنگفرش بود که می تواند سکوت و زیبایی آنجا را تضمین کند.

صبح با صدای سوت طوطی کاسکوی توی ایوان و چند پرنده دیگر که آزادانه در حیاط پرواز می کردند بیدار شدیم . آفتاب تند بود . از پگاه گرما را می توانستیم احساس کنیم اما زیرزمینی که اتاقهای ما در آن قرار داشت بسیار خنک بود.

همسفران با پوشیدن لباس های دوره زندیه و قاجار عکس می گرفتند و طاووس ماده ای با جوجه هایش در باغچه می چرخید و چند نفری تاب سواری می کردند.

رضا زارع زاده فرماندار مهریز- دهقانی زاده راهنمای گردشگری مهریز

صبحانه را درکوه سنگی صرف کردیم . در میان راه چند قنات قدیمی و سرچشمه را دیدیم و آبی به صورت زدیم . دهقان زاده راهنمای گردشگری بسیار مطلع و خوش بیان بود و پرسشهای پرتعداد و پراکنده مارا پاسخ می داد . بواسطه رویکرد پایگاه خبری آیین باور از آداب و رسوم و جای نامها و ریشه اسامی می پرسیدم و او پرسش هارا با اطلاعاتی بیشتر از توقع پاسخ می داد.

  • (فایلهای صوتی بر روی پایگاه و کانال خبری  و اینستاگرام قرار خواهد گرفت)

کوه سنگی منطقه باستانی است درمِدوار. اقامتگاه  بوم گردی کوه سنگی دارای پنج اتاق سنتی است که هم بصورت کف خواب و هم تخت خواب،  در بالاترین نقطه روستا با میدان دید عالی در منطقه قرار گرفته و هوایی بی نظیر دارد . با شبی ۱۰۰ هزار تومان امکانات کامل و تلویزیون و سرویس بهداشتی و حمام خواهید داشت.

صبحانه اشکنه بود و نانی بی بدیل از طعم و ظاهر و سبزی خوردن و لبنیات محلی و خانگی در ظروف سفالی زیبا بر روی میز چیده شده بود . سفره هایی از جنس دستمال یزدی برروی زمین پهن کرده بودند و چشم اندازی بسیار زیبا در اختیارما قرار گرفته بود.  نمایی به کوهستان شیر کوه و نمایی به سمت کویر که این محل را برای علاقمندان کوه نوردی یا گشت در کویر و دشتی با   پوشش گیاهی گسترده و حیاط وحش جذاب می کند. محوطه های باستانی از دوره اشکانیان و روستا گردی مکمل این اقامت خواهد بود.

هنگام صرف صبحانه فرماندار مهریز به جمع ما افزوده شد.

از آنجا که ما خبرنگاران مدیران زیادی را تجربه می کنیم با چند دقیقه گفتگو احساس کردم دغدغه دارد منطقه تحت فرمانش را به دنیا معرفی کند ودنیای او به کوچکی میز و مقامی موقت نیست. از آنجا که بومی است می داند کالای او بازار دارد و جنسش ناب است و اگر به درستی در صنعت توریسم معرفی شود می تواند بسیاری ذائقه ها را راضی نگه دارد.

رضا زارع زاده فرماندار مهریز برایمان تعریف کرد که هیچ وقت در این منطقه آمایش سرزمین نداشته ایم و کسی در مهریز دغدغه گردشگری نداشته است. پیش از این که صنایع سبز را وارد شهر کنند به طبیعت و استعداد های منطقه لطمه زدند.

و اینکه۲۱۰ هزار هکتار منطقه حفاظت شده با گونه های نادر گیاهی،جانوری در منطقه کالمند  وجود دارد و بالغ بر ۱۰۰ اثر ثبت شده و ۵۰۰ اثر شناسایی شده .وقتی فرماندار اعلام کرد با جدیت  ثبت ملی کل روستا ها را دردست دارند و ششم مهر روز روستا معاون وزارت به غربالیز سفر خواهد کرد تا حرفهای گفتنی اش را بشنود بسیار خرسند شدم.

غربالیز از جمله مکانهایی بود که پیش از صرف صبحانه در مسیر دیدیم و قبرستانی باستانی با رمز و رازهایی شنیدنی .

منطقه تاریخی غربالبیز یاغربال بیز در زمینی به وسعت حدود ۲۲۰۰متر مربع ساخته شده است دور تا دور آن را خندقی به منظور ایجاد خاکریز وممانعت از نزدیک شدن جریانهای سیلابی به اطراف بنا کرده اند بخش اصلی ساختمان در ضلع جنوبی آن واقع شده وشامل دو ایوان ،دو دالان ویک پستو در پشت آن است. وجه تسمیه‌ی «غربالبیز» را برخی به وجود چشمه‌ی موجود و نحوه‌ی جوشش آب از حفره‌ها و لا به‌لای سنگ‌ها می‌دانند و عده‌ای آن را به سبب وجود بافت متخلخل سطح تحتانی دریاچه موجود است.

آب چشمه غربالبیز از حفره‌های متعدد در دامنه کوه بیرون می‌آید. از جمله ویژگی‌های منحصربه فرد آب چشمه غربالبیز این است که تغییر رنگ نمی‌دهد و کیفیت آن نیزتغییر نمی‌کند و با اینکه از شکاف کوه خارج می‌شود دارای ماهی نیز می‌باشد و راز این چشمه هنوز برای مردم ناگشوده مانده است.

گورستان باستانی غربالیز

همچنین کاوشهایی هم منجر به شناسایی۱۰۶ گور در محدوده ای به وسعت ۷۵۰ مترمربع و بنایی به مساحت دو هزار و ۲۹۰ مترمربع  شد. در این گورها نظمی مبنی بر سن متوفی و شان و موقعیت اجتماعی اش وجود دارد. جنینی و رو به آفتاب خاک می شدند و جهت دفن آنها ساعت خاک سپاری و مرگشان را نشان می دهد. از آنجا که اشیا و تجهیزاتی با آنها دفن شده نشان می دهد که به معاد اعتقاد داشته اند.

بقایایی از نیمه دوم هزاره اول پیش از میلاد و دوران اشکانی هم در این محل پیدا شده است؛ ساختار این محوطه اشکانی است ولی رگه هایی از فرهنگ هخامنشیان در میان آثار کشف شده قابل شناسایی است. درحفاری جبهه جنوبی سازه ای از معماری متعلق به دوران اشکانی کشف شده است  به همراه بخش هایی که کوره های ذوب فلز در آن قرار دارد به روشن شدن قدمت این محوطه کمک می کند.

در اصطلاح مردم محلی غربال بیز از ترتیب دو کلمه غربال و بیز به معنی غربال و بیختن و الک کردن گرفته شده است.

اینجا بود که حرفهای زارع فرماندار مهریز را بیشتر درک می کردم “غربالیز حرف برای گفتن دارد”. 

محوطه باستانی غربالیز

همچنین فرماندارگفت یزدی ها کار زیاد انجام می دهد اما اعتماد به نفس ارائه ندارند. بنایی داریم ثبت جهانی شده اما این توان را نداشتیم مانند اصفهان ارائه کنیم. در معرفی بناهایمان کار زیادی نشده چیز زیادی نوشته نشده ودر اینترنت اطلاعات زیادی در اختیار علاقمندان نیست.

هدف ما این است که  بخشی از سبد خانوار را به گردشگری تخصیص دهیم. خود یزدی ها هم در طول تاریخ کمتر سفر می کردند . تنها سفرشان به شهر مشهد بوده  و خیلی علاقمند نبودند به شهرهای دیگر بروند اما  اینروزها نگاه ها تغییر کرده و بخش کوچکی از هزینه هایشان  حداقل به گردشگری داخلی تخصیص یافته است.

ما باید بتوانیم داشته هایمان را درست ارائه بدهیم طبیعت و آثار تاریخی  را حفظ کنیم چون ایمان داریم به تنهایی می تواند جای صنعت فولاد را بگیرد. رسانه ها کمک حال ما باشند می توانیم به اهدافمان برسیم.

حرفهایش به دلم نشست و تصمیم گرفتم از آنجا که در استان البرز و شهر کرج همواره دغدغه مدیران غیر بومی و بی دغدغه گریبان گیرمان بوده است و مهندس مرحوم فاتح یزدی دین بزرگی برگردنمان دارد همه تلاش خود را برای معرفی این منطقه انجام دهم آنقدر که راست باشد و آینه ای حقیقی از آنچه واقع است. نوشتن سفرنامه ای همراه با جزئیات و گزارش تفکیکی اماکن دیدنی در همین راستا انجام خواهد شد .

قنات خورمیز

مقصد بعدی ما قنات حوض جوش بود که سرچشمه قنات تاریخی حسن آباد است .

قنات حسن ‌آباد مشیر یزد ، قناتی تاریخی و هفتصد ساله در شهرستان ییلاقی مهریز است که قدمت آن به دوره میانی اسلامی( قرن هشتم) می رسد. خوشبختانه در ۱۶ بهمن ۱۳۸۹ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت هم رسید.چاه اصلی قنات دهنو _ حسن‌آباد با عمقی حدود ۴۰ متر در نزدیکی چشمه غربالبیز مهریز قرار گرفته که تغذیه آبی اصلی ارتفاعات شیرکوه ، سرریز چشمه غربالبیز ، حوضه آبریز قنات و تشکیلات آهکی منطقه از این قنات است . (فیلمهای این قنات و سرچشمه در اینستاگرام پایگاه موجود است  )

زیارتگاه پیرنارکی

یزد همواره مهد شکل‌گیری آیین زرتشت و محل سکونت پیروان این آیین بوده است. در این میان یکی از قدیمی ترین زیارتگاه زرتشتیان ایران، زیارتگاه پیرنارکی است . زمان ساخت آن مقارن سقوط حکوما ساسانی در قبال حمله اعراب است  .

زیارتگاه پیرنارکی

پیر نارکی در ۵۸ کیلومتری جنوب شرقی شهر یزد در حوالی مهریز بر دامنه‌ی کوه غربی به نام تیجنگ نزدیک دره زنجیر و یا در نزدیکی تفت از دره گیگون قرار دارد.

 ‎۲۰ کیلومتری شمال‌غربی مهریز و در دامنه‌ی کوهی قرار دارد که از آن چشمه‌ی آبی جاری است. و در این منطقه توسط زرتشتیان به سبک معماری سنتی و از خشت و گل اتاقهایی که اصطلاحا به آن “خیله” می‌گویند برای اسکان زائران ساخته شده است.  هر ساله عده زیادی از گوشه و کنار جهان، از روز مهر تا ورهرام از ماه امرداد، برابر با ۱۲ تا ۱۶ امرداد ماه، با گرد هم آمدن در این مکان، به نیایش اهورامزدا و برگزاری آیین دینی و مراسم سنتی و داد و دهش می‌پردازند دلنشین آرام و زیبا. با خوش آمد گویی موبد و مهربانوانی با لباس ویژه و سرپوشیده که جزو اصلی لباس ایرانیان بوده است به استقبالمان آمدند و با ذکر دعای  “خشنودی اهورا مزدا” مارا به داخل زیارتگاه راهنمایی کردند.

پیرنارکی

از آنجا که تنها حاضرین در زیارتگاه،تیم فم تور مهریز بود و به واسطه زحمتهای زیادی که مدیرکل میراث مهریز و معاونینشان کشیده بودند تا سفری بی دغدغه دشته باشیم و با خیال راحت به ارزیابی پتانسیل های گردشگری منطقه بپردازیم، به راحتی توانستیم بخش های مختلف زیارتگاه را دیده و پرسشهایی را که در ذهن داشتیم مطرح کنیم. دعای بخشی از اوستا خوانده شد و گوشه هایی از چگونگی اجرای نماز زرتشتیان برایمان بازگو شد. به سبب  الزام پوشش سر برای بانوان کلاه های کوچک سفیدی در محفظه ای قرار داده بودند که برسرمان گذاشتیم. بوی عود همه جا پیچیده و اطلاعاتی که بدست آورده بودیم ما را به یاد این جمله می انداخت که دین اسلام برای تکمیل دیگر ادیان الهی آمده است . زیرا مشابهات فراوانی در آداب و رسوم نیایش و وضو گرفتن داشت.

اقامتگاه زائران پیرنارکی

سپس به سالن اجتماعات دعوت شدیم. میزی پر مهر با شمع و هندوانه و نان مخصوص “سیروگ” چیده شده بود. پشمک و کیک یزدی هم بود. نان سنتی که معمولا برای خیرات درگذشتگان پخت می شود به آن «سوروک» یا در لفظ زرتشتیان یزد به آن «سیروگ» میگویند.

روش پختن و نحوه صحیح میل کردن سیروگ را آنجا آموختم که باید پشمک را لای آن گذاشته مانند نان لقمه کنیم و نوش جان . نوشیدنی از تخم شربتی و هل و گلاب هم بود و در آن گرما و آسمان زرین از نور خورشید مهریز بسیار دلچسب بود. این منطقه به واسطه نزدیکی اش به رباط زین الدین، هتل صفوی، هتل باغ پهلوانپور که ثبت یونسکو شده است می تواند اقامت و دیدار را میسر تر کند.

سیروگ نان شیرینی مخصوص مناسبتی زرتشتیان

به سوی تنگ چنار

وجه تسمیه این نام از درخت بزرگ چناری است که در آن وجود دارد . چنار کهنسال ۱۲۰۰ ساله تنگ چنار در دی ماه ۱۳۸۷در فهرست آثار ملی طبیعی کشور ثبت شد. در کنار آن قنات پرآبی است که مطابق گفته های راهنمای همراه ما ، این منطقه خشک اگرچه هنوز از بسیاری مناطق سطح آب بالاتری دارد، در گذشته بسیار پر آب بوده و جنگلهای انبوهی وجود داشته که امکان اسب سواری را برای تاختن غیر ممکن می ساخته است .

چنار قدیمی تنگ چنار

 این درخت همیشه محلی برای اجتماع مردم بوده و در زیر سایه ی آن به تبادل اخبار می پرداختند. احتمال تولید و انتشار خبر هم زیر سایه همین درخت انجام می شده است . در مناسبت های خاص آش نذری را همین جا می پختند و حالاسالمندان هرروز به یاد گذشته در کنار این درخت می نشینند و خاطرات را مرور می کنند. چه شیرین که نوادگان و پدربزرگها از سایه این درخت بهرمند شدند و کاش تا آینده های دور سایه اش برقرار باشد.

شغل عمده  تنگ چناری ها کشاورزی و دامداری است دهستان‌های فراوانی دارد. از جمله حسین آباد، مزرعه نو، حاجی شمس. مهریز به خاطر شرایط آب و هوایی در پرورش انواع گل، تهیه گلاب و دیگر عرق های گیاهی سابقه طولانی دارد و برداشت گل محمدی در شهرستان همه ساله از اواخر فروردین ماه آغاز و تا پایان خرداد ماه ادامه دارد. نخستین جشنواره گل محمدی هم خرداد ماه امسال با حضور جمعی از مردم در روستای کریم آباد کنج کوه از توابع دهستان تنگچنار در بخش مرکزی مهریز برگزار شد

کمی در سایه درخت نشستیم پای در آب زلال چشمه فروبردیم و به سمت مزرعه مولا علی شاه حرکت کردیم تا اقامتگاه بوم گردی اش ناهار برای صرف ناهار اطراق کنیم.

مزرعه مولا علی شاه

از جاده ای خاکی دسترسی به مزرعه ۲۰۰ متری  جداشدیم. دورتا دور فقط دشت. برای کسانی که به کرمان و بندر عباس سفر می کنند این مزرعه اقامتگاه بومگردی تازه تاسیس می تواند ماوای خوبی باشد. خانه ای که اصالت خود را از دست نداده و تنها با چیدمان اشیاء قدیم در تاقچه و کمی سلیقه، فضای مناسبی برای گردشگران علاقمند به این سبک سفر فراهم کرده است . حیاطی بزرگ و حوضی که سه اردک شیطان آبتنی و آفتابگیری را همزمان در آن تجربه می کردند. انتهای محوطه فضایی برای نگهداری خرگوش و الاغ و اسب و دیگر چهارپایان و امکان سواری نیز فراهم است.

اتاقهایی تنگ و با سقف های کوتاه و دود گرفته و تاقچه هایی در چهار سو، هرگز در نظر نمی آید بتوانند پاگیرت کنند اما در مزرعه مولا علی شاه شما دلتان باز خواهد شد. چای آتشی را در اتاق درست می کنید و بادام و توت محلی نوش جان خواهید کرد. دست پختشان بوی خانه مادر بزرگها را داشت. آش و مرغ بریان و خوراک بادمجانی به سبک خودشان با کشکی که مگو و مپرس. دوغ محلی هم بود پسر نوجوان خانواده مهربان و خوش برخورد بود . شباهتی با برخی نوجوانان منزوی  و گوشه گیر شهر های بزرگ نداشت. فضایی مجازی برای معرفی مزرعه پدریش ساخته و مانند کوهی استوار پشت کسب و کار خانواده ایستاده است.

شما می توانید در مسیر کرمان یا بندر عباس برای صرف چای و غذاهای محلی به این مزرعه سری بزنید و لحظاتی رها از دود و دم شهرو صداهای زندگی ماشینی استراحت کرده برای ادامه سفر آماده شوید. مالک مزرعه با لحجه شیرینش برایم گفت که  بسیار این کار را دوست دارد و علاقمندی همسرش هم انگیزه بیشتری برای اینکار ایجاد کرده است . من دوست دارد جای دنج و طبیعی زندگی کند پس برای مهمانان هم فراهم می کند .

از مزرعه مولا علی شاه که بیرون می آمدیم میزبانها تا مینی بوس مشایعتمان کرد و با روی گشاده برای ما آرزوی سفری خوش کردند. به سمت مسیر بعدی کوه ریگ روان شدیم.

کوه ریگ :

کوه ریگ منطقه‌ ای دیدنی و تفرجگاهی ساحلی در کویر است بی هیچ دریاکناری . کوه ریگ در طول سالیان طولانی و در اثر چند صد سال وزش باد و جمع شدن توده های عظیم شن کنار یک کوه به وجود آمده و اکنون به یک منطقه تفریحی و ورزشی برای جوانان و خانواده ها به ویژه گردشگران تبدیل شده است این کوه، تلی از ماسه ‌های تمیز و بدون خاک  با شرایط منحصر بفرد است  و ریگ‌های این کوه طی روز با تابش مستقیم نور خورشید، داغ می‌شود و به دلیل ریگی بودن تپه، کوهنوردان را تا مچ پا در ریگ‌های داغ فرو می‌برد و به همین دلیل بسیاری از مردم معتقدند، داغی ریگ‌ها می‌تواند دردهای عضلانی پا و کمر را از بین ببرد. همین امر سالانه تعداد زیادی از گردشگران سلامت را به اینجا می کشاند. عصرگاه بود که به کوه ریگ رسیدیم . ابتدا بالا رفتن کار آسانی به نظر می رسید اما پس از طی یکصد متر به این نتیجه رسیدم که این کوهپیمایی ماسه ای می تواند ورزش مفیدی برای لاغری بوده و تفریحی دو جانبه باشد. برج کبوترخانه و آب انبار کوه ریگ  از دیگر جاذبه‌ های این محل است.

کوه ریگ مهریز

همچنین هر ساله نهم فروردین مردم به این منطقه آمده و نوروز سلطانی را جشن می‌ گیرند. در انتهای روز وقتی گرمای خورشید زرین مهریز جایش را به نسیمی خنک می داد به سمت کاروانسرای زین الدین روان شدیم.

کاروانسرای زین الدین

این کاروانسرا قدمتی بیش از ۴۰۰ سال دارد و یکی از دیدنی ترین جاذبه های مهریز. آسمان تاریک و مخملی بود و نور افکن های پرقدرت قامت کاروانسرا را درخشان کرده بودند. همزمان چند توریست بلژیکی وارد شدند. در حیاط مرکزی چند توریست مقابل اتاقهایشان نشسته و گپ می زدند. مستقیم به پشت بام رفتیم. ستاره باران کویر نقره برسرمان می ریخت. همسفران به رصد مشغول شدند . من ویکی از همکاران با دراز کشیدن روی سقف کاروانسرا غرق در ستاره شدیم و از پرندگان کوچک شب پرواز و خنکای شب لذت بردیم. شهاب های پی در پی را شمردیم و آرزو کردیم هر یک از شما به زودی این لذت را تجربه کنید.

کاروانسرای زین الدین

این کاروانسرا در جاده یزد_کرمان  قرار دارد به منظور دسترسی باید به ۶۲ کیلومتری جنوب یزد و ۴۰ کیلومتری شهرستان مهریز بروید. این بنای زیبا به عنوان یکی از بناهای بی نظیر دوره صفویه مورد استفاده بومگردی قرار گرفته است . عملیات بازسازی و مرمت آن در ۱۳۸۲ به پایان رسید و قابلیت پذیرش یکصد میهمان و گردشگر را دارد.

مانیز،برای صرف شام و آشنایی با امکانات اقامتی کاروانسرا وارد یکی از شتر خانها شدیم. امامی مدیر اجرایی کاروانسرا به گرمی ما را پذیرفت.  نوشیدن دم نوش و پشمک و تنقلات یزدی در چنین فضایی که ساخته دست بنایان و معماران زبردست ایرانی است،  با هیچ چیز برابری نمی کند. جای خالی چنین تخصص هایی در ساخت و ساز شهری و خانه های مسکونی امروز بسیار خالی است .  معماری کاروانسرا ویژگی های خاصی دارد که صدا ها را جذب می کند هوا در آن جریان دارد و گرما و سرما را در گاه خود؛ دفع می کند .

امامی مدیرکاروانسرای زین الدین

در بسیاری از کتب تاریخی آمده است که کاروانسرای زین الدین مهریز به مناسبت دیدار شاه عباس با زین الدین گنجعلی خان، حاکم استان کرمان در قرن ۱۰ قمری ساخته شد. معمار کاروانسرا شخصی به نام محمد سلطان یزدی  بوده؛ وی یکی از بهترین معماران آن دوره  و طراح و معمار مجموعه بی نظیر گنجعلی خان کرمان نیز به شمار می آمده است. پلان دایره ای این کاروانسرا آن را در دسته معدود کاروانسراهای دایره ای ایران قرار می دهد. نقشه دایره‌ ای دارد و پنج پلان نیم دایره (برج) چسبیده به دیوار هشتی است. صحنی دوازده ضلعی دارد که در اطراف آن رواق‌ های سکو داری قرار گرفته اند.

 کاروانسرای زین الدین را با آجر بنا کرده اند. در بخش شمالی رباط اتاق‌هایی که شاه نشین عمارت بوده قرار دارد که در حال حاضر بخشی از آن سالن غذاخوری و بخش دیگر با فرش های دست بافت و پشتی های زیبا برای نشستن و استراحت طراحی شده است. همچنین از آنجا که مسلمانان در ساخت بناهای خود از اعداد مقدس استفاده می کردند، اعدادی نظیر ۵ برج و ۱۲ صفه در ساخت این کاروانسرا به چشم می خورد. یکی از کاربردهایش در قرن دهم قمری استقرار تفنگچیان و مستحفظان بوده است.

بادگیرهای پشت بام کاروانسرای زین الدین

از لحظات شیرین آن شب تولدی بود که به منظور سورپرایز بانویی سالخورده از مسافران بلژیکی گرفته شد و اعضای فم تور مهریز با شرکت در این جشن و اهدای یک قطعه صنایع دستی کوچک مهربانی ایرانیان را به آنها نشان دادند.

به نظر می رسید از حضورشان در این کاروانسرا بسیار خرسند هستند و به گفته مسئول کاروانسرا، وی با اتود زدن وپرسیدن این پرسش که توقع شما از چنین اقامتگاهی چیست ،هر بار امکانات اقامتی رباط زین الدین را بر اساس نظرات گردشگران تکمیل کرده است .

شام سبک و سالاد های موجود در سلف کاروانسرا، غذای گیاهی و چاشنی های مناسب از امتیاز های این کاروانسرا بود که شاید به واسطه حضور گردشگران خارجی تامین شده است زیرا ایرانیان تحت هر شرایطی شام برنج و گوشت را ترجیح می دهند و امکان ندارد ظرف گوشت را رها کرده غذای سبک و شام رژیمی میل کنند. اگرچه معتقدم وجود غذاهای سالم و سبک می تواند در جذب گردشگران تاثیر به سزایی داشته و میل به اقامت سالمندان و افراد با رژیم خاص را در این اماکن بالا ببرد، کمتر به چشم می خورد. سرویس های بهداشتی از دیگر مسائلی است که باید در اماکن قدیمی مورد توجه باشد زیرا با قطع آب و اشکال در دفع صحیح فاضلاب خاطره یک سفر خوب را از بین می برد . ازسوی دیگر ضعف اینترنت در حد واحدE  یکی دیگر از ضعفهایی بود که اگرچه از یک اقامتگاه سنتی توقع چندانی نمی رود،با کمک مخابرات می تواند سهولت ارتباط با بیرون و ارسال خاطرات برای خانواده های مسافرین را امکان پذیر کند.

بادگیر پشت بام کاروانسرای زین الدین

به این ترتیب یک روز گردشی و ارزیابی ما هم به پایان رسید و برای استراحت به اقامتگاه زیبا و آرام خود؛ سرای سنتی جهانگردی رضا شاه بیدکی بازگشتیم.

صبح روز سوم مهر ماه را هم با یک پیاله چای در حیاط باغ جهانگردی آغاز کردیم و چند عکس با لباس محلی گرفتیم و با این باغ زیبا خدا حافظی کردیم تا صبحانه روز آخر را در باغ خوشنویس صرف کنیم.

خانه باغ خوشنویس

کلاه فرنگی پشت بام باغ خوشنویس
آقای زارع بافنده قدیمی سبد با ترکه بادام

باغ خوشنویس در ۳۰ کیلومتری جنوب شهر یزد ، در مسیر کرمان در کنار جاده بین المللی سنتو قرار دارد. این باغ در محله استهریج ، خیابان جمهوری اسلامی ، کوچه شهید طبایی فر قرار دارد. . اما شعبه دیگر آن در ذهن و قلب من تاسیس شد.

ایوان شاه نشین خانه باغ خوشنویس

قدمت این بنا متعلق به دوره قاجار است . شخصی بوده و سالها متروکه مانده و بخشی از آن تخریب شده و خوشبختانه حمام اصیل و بسیار مهم آن که الگوی حمامهای یزدی و سنتی است اگرچه در شرایط خوبی نیست خود را حفظ کرده و در حال بازسازی است .

سردر باغ خوشنویس با گچبری های زیبایش
باغ خوشنویس و فضایی دلگشا

سازه های اصلی باغ خوشنویس از خشت وگل بوده و برای تزیینات نمای ساختمان از سیم گل ودمگیریهای گچی بهره برده شده است .  دو ورودی دارد یک هشتی با سقف فیلپوش همراه با دمگیریهای گچی وسپس با چرخش نود درجه ورودی به بخش اصلی سکونت گاه مقابل شماست. بنای اصلی تک جبهه ای بوده وروبه شرق نهاده شده است . دارای فضاهایی چون اتاقهای نشیمن، انبار، اسطبل و مطبخ است. سازه های اصلی بنا وضعیت خوبی دارد. در حال بازسازی است آمادگی اقامت دارد و  شانزدهم شهریور ۱۳۸۷ ثبت ملی شده است .

آش گندم و خاگینه یزدی

حوضی زیبا و جوی روان دارد عبور قنات حسن آباد که جز ۱۱ قنات ثبت شده جهانی ایران است زیبایی منحصر به فردی به این مجموعه داده است و درختانی سربه فلک کشیده و پشت بامی مزین به ستون بادگیر و اتاقهایی با امکانات مکفی در یک راسته در حیاط سرسبز کنار یکدیگر ردیف شده اند، گردشگران می توانند به شیوه کف خواب یا انتخاب اتاق های تخت دار با قیمت شبی ۷۰ هزار تومان اوقات ویژه ای برای خود بسازند.
باغ خوشنویس

باغ جهانی پهلوانپور

باغ تاریخی پهلوان پور در محله‌ی مزویر آباد شهرک شهید زارعین در مهریز یزد قرار دارد و متعلق به فردی به نام ” حسن ملارضا” بوده است. این باغ بعد از او، به دامادش “علی پهلوان” تعلق گرفت. این بنا به دلیل عبور آب زلال قنات حسن آباد از میان ایوان مرکزی و باغش از گذشته دارای جاذبه‌ی خاصی بوده است گفتنی است این قنات تاریخی و معروف جز باغ پهلوان‌پور، به طور مستقیم از هیچ یک از باغ‌های منطقه عبور نمی‌کند. از دیگر ویژگی های این است که بنا براساس گذر قنات ساخته شده و هیچ دستبرد ی در مسیر آب وجود ندارد و سده هاست این جوی پرآب مسیر تاریخی خود را بی هیچ تعرضی طی کرده است. علاوه بر این قنات، قنات‌های دیگری به نام «شاه حسینی» و «مزویرآباد» نیز در آبیاری این باغ زیبا نقش دارند. باغ پهلوان پور مهریز دارای ۱۶ حقابه است که هر ۱۲ روز یکبار به آن تعلق می گیرد و زمان هرکدام از این حقابه ‌ها نیز حدود ۱۰ دقیقه است.

نمای خارجی باغ جهانی پهلوانپور

اقامت در چنین باغی و قدم زدن در چنین فضایی با موسیقی آب و باد و پرندگان نعمتی است که در کمتر کشوری امکانش نصیب گردشگران می شود. اقامت در خانه ای که ثبت جهانی یونسکو شده است خود به تنهایی یک جاذبه گردشگری است.

آب قنات حسن آباد

این عمارت در زمان زندیه احداث و در زمان قاجار مرمت و بازسازی شده است؛ به همین جهت می‌توان زیبایی‌های منحصربه‌فرد هر دو دوره را در آن دید. با این‌که باغ در کویرساخته شده است، هوایی خوش و مطبوع و خنک دارد و در سرمای زمستان هم می‌توان در بنای «زمستان‌خانه» لَختی در گرمای طبیعی بنایی ایرانی به سر برد. جز درختان کهن و تنومندِ چنار، درختان خرمالو و انار و بادام هم در باغ کاشته شده که همچنان ثمربخش‌اند و می‌توان در فصل‌های مختلف از دیدن میوه‌های آن‌ها لذت برد.

باغ پهلوان پور از لحاظ معماری نمایانگر تغییرات سبک باغسازی کهن ایرانی به سمت و سوی باغسازی رایج امروزی است و شامل یک مجموعه‌ی ورودی، ساختمان کوشک (شربتخانه)، بنای زمستانخانه، بنای سرایداری، حمام و آشپزخانه است. سبک معماری آن ترکیبی از معماری کوشکی و حیاط مرکزی است که کوشک اصلی در مرکز باغ قرار دارد، مسیر عبوری آب در باغ نیز از این محور است. علاوه بر این محور اصلی، آب در دو محور دیگر نیز جریان دارد که باغ آرایی حول این دو محور به وجهی بسیار زیبا صورت گرفته است.

اکتشافات جدید
زنده یاد پهلوانپور

در حفاری های اخیر، بخش هایی همچون آشپزخانه، انباری و حمام این باغ هم از زیر خاک بیرون آورده شدند. این بخش‌ها در کنار کوشک باغ قرار دارند. علاوه بر این‌ها، در سمت شمالی باغ پهلوان‌پور نیز بنایی وجود دارد که مکان زندگی و کارگاه خدمتگزاران باغ بوده است. و موزه ای نیز در ورودی باغ تاسیس شده است. هزینه اقامت در این باغ حدود ۳۰۰ هزار تومان است .

نمای اقامتگاه ها از پشت بام

قلعه سریزد

وقت تنگ بود . چند ساعتی بیشتر به زمان حرکت قطار نمانده بود . با سرعت باغ را به سمت قلعه زیبای سریزد ترک کردیم. سریزد شهری تاریخی است که در برحه ای از زمان به دلیل سیل و نابودی یزد مرکز تجمع انسانی و  رشد دوباره این منطقه بوده است. قدمت تاریخی سریزد به اعتقاد برخی مورخان به قبل از تاریخ شهر یزد و به دوران ساسانیان و حتی قبل تر از آن می‌رسد و این منطقه به عنوان مبداء ورودی شهر یزد شهرت یافته و دیواره دروازه‌ مانند شهر فرافر، ورودی بودن این منطقه برای استان یزد را مستندتر می‌کند

ورودی قلعه ارگ سریزد

دور تا دور ارگ ، خندقی به عرض ۶ متر و عمق سه تا چهار متر که اولین لایه دفاعی قلعه محسوب می شود، وجود دارد و همچنین چهار طرف آن برج و باروهایی بلند و تسخیر ناپذیر که توسط خندق محصور شده است.

حیاط جنبی ارگ

پلی معلق قلعه را به جاده وصل می کند. میزی چوبی و ظرفی سفالین لبریز انار در راهروی ورودی چیده شده بود به سمت راست و حیاطی مستطیل شکل دعوت شدیم قهوه ای با طعم گلاب خوردیم که شیوه طبخ آن یزدی است. از پله های ارگ سه طبقه که امروز فقط دو طبقه آن باقی است بالا رفتیم . سه بار یا بیشتر هر بار به سببی . عکاسی یا کشف قسمتی جدید یا شنیدن توضیحات راهنمای قلعه .

خانه های طبقه پایین و پیرامون ارگ

برایم جالب بود که مهندس سریزدی شهردار اسبق کرج که به خوبی او را می شناسم سرمایه گذاری این قلعه را برعهده گرفته است. شگفتی هایی در قلعه بود که باید روزها می نشستی و از زاویه ای به آن می نگریستی و تاریخش را از لابه لای خشتهایش می خواندی .

شباهتی با قلعه دولت آباد دامغان داشت و خانه های تخریب شده طبقه اولش من را یاد تپه حصار دامغان انداخت. ویژگی مشترک قلعه های کویری …

راه پله های طبفه دوم

قلعه سریزد یکی از بزرگترین و کهن‌ترین صندوق امانات بانکی ایران و جهان است که در سه طبقه به مساحت ۷ هزار و ۷۹۰ متر و متشکل‌ از ۴۶۸ حجره از خشت و گل بنا شده و قدمت آن به دوره حکومت ساسانیان، یعنی قرن سوم تا هفتم میلادی باز می‌گردد. ارگ سریزد با هدف ذخیره‌ سازی غلات و مواد غذایی مردم و علاوه بر آن محل نگهداری پول، طلا و زیور آلات روستاییان در مواقع هجوم و غارت که در آن نگهداری می ‌شد، ساخته شده است از پله ها که بالا می روی در اتاقها می توانید جایهای دفن کوزه های سفالین غله را ببینید بعضا کوزه ها هنوز درود خاک است. برخی دیوار ها نیز جایگاهی برای پنهان ساختن اشیاء قیمتی دارندکه این ویژگی همه خانه های قدیمی دوره ای از تاریخ ایران است.

درب چوبین قدیمی قلعه

اگرچه بخش اعظمی از این قلعه خراب شده اما درب چوبینش را حفظ کرده و به گفته راهنما کف زمین چند متری بالاتر از حد طبیعی آن است که نشان می دهد طی دوره های مختلف روی آن را بابنای جدید مرمت کرده اند.

پله ها به نظر ترسناک می آیند و باریک اما به راحتی می توانید از آن بالا بروید و پیچ بخورید و به طبقه بالایی و پشت بام برسید. در تاریخ معماری ایران همواره سرویس دستشویی و راه پله نقطه ضعف بوده  است و کمترین و بدترین جا را به آن اختصاص داده اند.

هتل صفوی

کاروانسرای سلجوقی یا رباط کهنه، کاروانسرای صفوی یا رباط نو، عمارت تاریخی سنمبر، دروازه شهر فرافر، چاپارخانه، پاکنه (محلی که برای رسیدن به قنات حفر شده است)، آب‌انبار، آب‌انبار پای برج، آب‌انبار چهار بادگیره، آب‌انبار محله پایین، آب‌انبار حاج ابوالقاسم، آب‌انبار حاج علی، آب‌انبار محله میان، آب‌انبار سربالا، حسینیه نخل سریزد، حمام قدیمی سریزد، مسجد ابوالقاسم سریزدی، مسجد جامع سریزد و … بخشی از فضاهای تاریخی این مجموعه بی‌نظیر به شمار می‌روند.

حیاط کاروانسرای صفوی

در حال حاضر این مجموعه گردشگری دارای امکاناتی نظیر موتورسواری در کویر، شترسواری در کویر، رالی در کویر، رصد ستارگان در شب و روز، کالسکه‌سواری، هتل سنتی، رستوران سنتی و … است که البته طرح توسعه این مجموعه  در حال اجراست .

گردشگرانی که قصد استفاده از امکانات و تفریحات این فضا را دارند برای بازدید اماکن تاریخی سریزد از جمله قلعه ساسانی (ارگ سریزد)، کاروانسرای سلجوقی، کاروانسرای ایلخانی، کاروانسرای صفوی، چاپارخانه، حمام تاریخی، برج کبوتر، ساباط و آب‌انبار پای برج، پاکنه، آب‌انبار چهار بادگیره، مسجد جامع تاریخی و دروازه باستانی یزد می توانند در یک سفر برنامه ریزی کنند و با پرداخت مبلغ مناسبی از امکانات بهرمند شوند.

سالن مرکزی کاروانسرای مرکزی

وقت به سرعت می گذشت و کتر از دوساعت برای سوار شدن بر قطار وقت داشتیم هتل صفوی را با شتاب دیدیم آنهم مانند کاروانسرای زین الدین فضایی دلنشین داشت و برای اقامت ۳۷ نفر امکانات تدارک دیده بود و نکته جالب آنکه قیمت استفاده از امکانات اقامت ۱۲۰ هزار تومان و استفاده از امکانات شتر و اسب سواری یا موتور سواری هرکدام تنها ۱۵ هزار تومان برای هر نفر قیمت گذاری شده بود. شما می توانید در این کاروانسرا رصد ستارگان را هم تنها با ۱۵ هزار تومان تجربه کنید. اگرچه احتمال دارد قیمت رزرو اینترنتی شما با آنچه در کاروانسرا برروی دیوار چسبانده اند تا ۵۰ هزار تومان تفاوت داشته باشد.

در انتهای شهر سریزد شما به هتل صفوی خواهید رسید. سال تاسیس بنای کاروانسرا به دوره صفویه بر میگردد و مرمت این بنا در سال ۱۳۹۰ انجام شده است. مساحت کاروانسرا ۱۳۳۵ متر مربع است که در یک طبقه با ۱۴ اتاق و یک اتاق وی آی پی(که شاه نشین کاروانسرا محسوب می شود) آماده پذیرایی است.

 هتل دارای سالن اجتماعات،اتاق مهمانی و جلسات اداری،سرویس بهداشتی فرنگی و ایرانی، کافی شاپ معمولی کافی شاپ فضای باز سفره خانه چای خانه سنتی رستوران ایرانی است.

با شتاب به سوی مجتمع اقامتی پذیرایی هفت شهر

ساعت ۲ بود وبلیت های ما می گفتند قطار ساعت ۴ بعدظهر حرکت خواهد کرد. باید مجتمع هفت شهر را می دیدیم. برای صرف ناهار مهمان آقای مهدی پور مدیر مجتمع بودیم. معاون فرماندار مهریز و روسای میراث فرهنگی مهریز هم با ما آمده بودند.

فضای بیرونی مجتمع پذیرایی هفت شهر

باغ تالار و تالارهای مجلل( دو سالن مجزای۴۰۰ نفره) برای عروسی،جشن،کنسرت،مراسم ارگانی یا چنین چیزهایی تدارک دیده شده است محوطه بسیار دلباز و زیبا و نمای خاص مراکشی دارد

در فضایی با وسعت ۵هزار متر برای اقامت ۱۰۰ نفر امکانات تعریف شده است. اتاقهای تمیزی دارد که بیشتر شبیه سوئیت وویلاهای کوچکی در فضایی سبز به سبک مراکشی قرار گرفته اند. سالن سرپوشیده و فضای باز پذیرایی هم دارد. برای کسانی که در حال گذر از یزد و مهریز هستند و تارسیدن به مقصدخود درشهرهای جنوبی کرمان تا بندر عباس ساعتهای طولانی مسیر در پیش دارند فرصت مناسبی است تا شب را استراحت کنند و در فرصت مناسب به سفر خود ادامه دهند.

سالن پذیرایی سرپوشیده

سفر به لحظات پایانی خودش نزدیک شده بود دقایقی پای صحبتهای معاون فرماندار نشستیم و او به گرمی از تلاشهای شرکت خشت و گل نوین که قم تور مهریز را تدارک دیده بود تشکر کرد و با این امید که برنامه های از این دست که برای معرفی توانمندی های گردشگری هر شهر و استان تدارک دیده می شوند با نتایج قابل قبولی برای رشد صنعت گردشگری همراه باشند مهریز را به طرف ایستگاه راه آهن ترک کردیم.  از آنجا که تمام مدت در کویر و خارج شهر به سر برده  و امکان خرید سوغات نداشتیم،تحفه های غیر قابل اجتنابی چون پشمک ، باقلوا و فطاب یزد را از ایستگاه راه آهن مهریز تهیه کردیم و با کوله باری از دوستی های جدید و خاطرات خوب و انگیزه هایی تازه به سوی شهر و دیار خود رهسپردیم. البرز،تهران، همدان، چهارمحال و بختیاری، اصفهان،کرمانشاه، قم یزد در کنار یکدیگر بخش بزرگی از ایران گردهم آمدیم تا گوشه کوچک و ارزشمندی از توانمندی های بی بدیل و بیشمار گردشگری کشور را معرفی کنیم .حضور همه جانبه و تمام وقت مدیر میراث مهریز مجاهد کرباسی و دهقان معاون گردشگری اش بسیار دلگرم کننده بود و زحمات و مهمان نوازی آنها هرگز فراموش شدنی نیست.

داخل سوئیت

صنایع دستی شهرستان مهریز:

– صنعت چاقوسازی:

هنر اصیل چاقوسازی به عنوان برترین صنعت دستی در شهرستان مهریز از دیرباز تاکنون مطرح بوده و به گفته چاقوسازان، قدمت این هنر در شهر مهریز به قبل از اسلام می رسد. همچنین با عنایت به کیفیت بسیار خوب چاقوهای تولیدی صادرات نیز داشته است.

– ترکه بافی(سبدبافی):

ترکه بافی عبارت است از ساخت انواع کالا با چوب های نازک و قابل انعطاف درختان بادام کوهی، انار، ارغوان و… جهت تولید انواع وسایل کاربردی مانند سبد، گلدان، کوزه و…

– صنعت سنگتراشی:

مجسمه های قدیمی ستونهای سنتی – قدیمی  سنگ نوشته های قدیمی، کتیبه ها و طراحی های باستانی و سنگ های تراشیده شده معماری های قدیم و غیره. امروزه استخراج و تراشیدن آنها با قدیم کمی متفاوت شده لیکن محتوا و مورد استفاده آن یکی است. تا امروز این صنعت مورد استفاده قرار میگیرد.

( شایان ذکر است این ۳ رشته صنایع دستی (چاقوسازی- ترکه بافی و سنگتراشی) در فهرست آثار ملی کشور (ثبت ناملموس) به ثبت رسیده است.)

مهریز که بنای اولیه آن را به مهرنگار دختر انوشیروان ساسانی نسبت می دهند، ۶۰۰ اثر تاریخی و فرهنگی دارد که ۱۰۰ اثر آن در فهرست آثار ملی و همچنین باغ پهلوانپور و قنات حسن آباد مشیر و دهنو در آثار جهانی به ثبت رسیده است.

پس ارزش دیدن دارد.

#مهریز_ گذر_ نیست_ مقصد_است  

درباره‌ی فریبا کلاهی

روزنامه نگار و مدیر مسئول پایگاه خبری آیین باور

همچنین ببینید

رئیس کمیسیون محیط زیست شورای کرج: از هدف گذاری ها دور شده ایم

رئیس کمیسیون محیط زیست شورای شهر کرج گفت: پروژه آبخیزداری و کنترل سیلاب حوزه آبریز …

رئیس کمیسیون برنامه و بودجه شورای کرج:مصوبه صدور پروانه ساختمانی زمین قولنامه ای ابطال شد

رئیس کمیسیون برنامه و بودجه، حقوقی و املاک شورای اسلامی شهر کرج از ممنوعیت صدور …

گرافیست پفک، درگذشت

سرژ آواکیان، طراح و گرافیست پیشکسوت سه‌شنبه ۱۸ شهریور در ۸۳ سالگی به دلیل ایست …

دیدگاهتان را بنویسید